Kilka kilometrów na zachód od Pszczyny rozciąga się sztuczny zbiornik wodny, który miejscowi nazywają po prostu jeziorem Łąka. Powstał w 1987 roku po przegrodzeniu rzeki Pszczynki betonową zaporą i od tamtej pory pełni podwójną rolę – chroni Pszczynę przed powodziami, a latem zamienia się w jedno z popularniejszych miejsc wypoczynku nad wodą w województwie śląskim. Powierzchnia zbiornika to ponad 3,5 kilometra kwadratowego, co daje prawie 11 kilometrów linii brzegowej do spacerów, wędkowania czy po prostu odpoczynku z widokiem na wodę.

Nie jest to typowe jezioro turystyczne z rozbudowaną infrastrukturą hotelową i tłumami plażowiczów. Łąka ma swój spokojny charakter – z jednej strony zapora służąca jako ścieżka spacerowo-rowerowa, z drugiej dzikie, zarośnięte brzegi upatrzone przez wędkarzy, a gdzieś pośrodku kąpielisko z zapleczem gastronomicznym i sportowym.

Zbiornik z misją – historia powstania

Decyzja o budowie zbiornika zapadła już w 1977 roku, choć pierwsze koncepcje sięgają lat 60. Pszczynka prowadziła wtedy mocno zanieczyszczone wody, a okolice Pszczyny regularnie borykały się z zagrożeniem powodziowym. Potrzebne było rozwiązanie, które ochroni miasto i jednocześnie zabezpieczy zapotrzebowanie na wodę dla przemysłu – głównie okolicznych kopalń węgla kamiennego z Rybnickiego Okręgu Węglowego.

Wybrano teren kilka kilometrów na zachód od Pszczyny, w pobliżu wsi Łąka. Tam właśnie w 1987 roku stanęła 1130-metrowa zapora o wysokości korpusu 6 metrów. Zbiornik został zaprojektowany tak, by jego lustro wody leżało około 5 metrów poniżej lustra Jeziora Goczałkowickiego, co stworzyło dodatkowe możliwości w zarządzaniu gospodarką wodną regionu.

Dziś zbiornik pomieści ponad 11 milionów metrów sześciennych wody. Jego głównym zadaniem pozostaje redukcja zagrożenia powodziowego – potrafi zmniejszyć przepływ w dolinie Pszczynki z 45 do 17 metrów sześciennych na sekundę. Przy zaporze funkcjonuje też pompownia przemysłowa zaopatrująca w wodę okoliczne kopalnie.

Co oferuje Ośrodek Sportów Wodnych

Główna część rekreacyjna zbiornika koncentruje się przy Ośrodku Sportów Wodnych prowadzonym przez Miejski Ośrodek Rekreacji i Sportu w Pszczynie. To południowo-wschodni brzeg jeziora, gdzie znajdziemy strzeżone kąpielisko z 40-metrową linią brzegową.

Plaża jest piaszczysta, za nią trawiasta łąka z ławeczkami i miejscem na koce. W sezonie letnim działa bar oraz mobilne punkty z lodami i napojami. Infrastruktura obejmuje toalety z bieżącą wodą, umywalnie, przebieralnie i natryski – czyli wszystko, czego potrzeba na kilka godzin nad wodą.

Dla aktywnych przygotowano boiska do siatkówki plażowej i beach-soccera, niewielki plac zabaw dla dzieci oraz huśtawki. Jest też grillowisko, a dla tych, którzy chcą zostać dłużej – pole namiotowo-kamperowe. W budynku przy wejściu głównym mieści się sala świetlicowo-bankietowa.

Ośrodek dysponuje hangarem na sprzęt żeglarski i wypożyczalnią sprzętu wodnego. Nad zbiornikiem działa baza windsurfingowa – wiatr tu bywa sprzyjający, a rozległe lustro wody daje dobre warunki do nauki.

Maksymalna głębokość zbiornika to nieco ponad 5 metrów, średnia wynosi 2,6 metra. W morfologii dna wyraźnie zaznacza się układ dawnego koryta Pszczynki, które początkowo przebiega blisko północnego brzegu, by później skręcić w stronę zapory.

Zachodnia dzika strona jeziora

Zachodnia część zbiornika to zupełnie inny klimat. Trudno dostępna, zarośnięta roślinnością brzegową, stanowi domenę wędkarzy i miłośników ptaków wodnych. Tutaj nie ma utwardzonych dróg ani parkingów – trzeba się trochę namęczyć, żeby dotrzeć do ciekawych miejsc.

W wodach Łąki dominuje leszcz, ale ostatnimi laty pojawiły się też sumiki karłowate, które miejscowi wędkarze traktują jako szkodnika. Można tu łowić z brzegu w wielu miejscach, a ci z samochodami terenowymi potrafią dojechać prawie do linii wody.

Północne i południowe brzegi zasilają pojedyncze, niewielkie cieki. Cała okolica ma stosunkowo płaski charakter – to w końcu Równina Pszczyńska, część Kotliny Oświęcimskiej. Krajobraz jest spokojny, bez wyraźnych dominant, za to z dużą ilością zieleni.

Zapora jako trasa spacerowa

Wschodni brzeg zbiornika wyznacza betonowa zapora, po której koronie prowadzi ścieżka spacerowo-rowerowa. To popularny odcinek dla rowerzystów z Pszczyny – z centrum miasta można dojechać nad Łąkę praktycznie cały czas przez park i las, co daje niecałe 5 kilometrów przyjemnej trasy.

Spacer wzdłuż zapory daje inną perspektywę na zbiornik. Z jednej strony rozległe lustro wody, z drugiej dolina Pszczynki poniżej. W dni, gdy poziom wody jest wysoki, widać wyraźnie, jak ważną funkcję pełni ta budowla.

Warto wspomnieć, że w sytuacjach kryzysowych – jak podczas powodzi – wprowadzany jest czasowy zakaz poruszania się po wałach przeciwpowodziowych i używania jednostek pływających. Zbiornik jest wtedy elementem systemu ochrony przeciwpowodziowej i jego prawidłowe funkcjonowanie ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa Pszczyny i okolicznych miejscowości.

Zbiornik Łąka znajduje się na północ od znacznie większego Jeziora Goczałkowickiego. Oba zbiorniki współpracują w systemie gospodarki wodnej regionu, a ich właściwe zarządzanie wielokrotnie ograniczało skutki fal powodziowych w powiecie pszczyńskim.

Dla kogo jest Zalew Łąka

To miejsce sprawdzi się przede wszystkim dla rodzin z dzieci szukających spokojnego miejsca na weekendowy wypad. Kąpielisko nie jest przepełnione, infrastruktura wystarczająca, a możliwość rozłożenia się na trawie za plażą daje więcej swobody niż na typowych zatłoczonych plażach.

Wędkarze znajdą tu dobre warunki – zarówno ci preferujący wygodę kąpieliska, jak i szukający bardziej dzikych miejsc wzdłuż zachodniego brzegu. Miłośnicy sportów wodnych, zwłaszcza windsurfingu, również znajdą coś dla siebie.

Rowerzyści mogą połączyć wizytę nad zalewem z trasą z Pszczyny przez park i las. Dystans jest na tyle krótki, że sprawdzi się nawet dla rodzin z mniejszymi dziećmi na rowerkach. Sama zapora daje dodatkową możliwość przejażdżki z widokiem na wodę.

Dla spacerowiczów obwód zbiornika to prawie 11 kilometrów. Można go obejść, mijając kolejne wsie: Łąkę, Wisłę Wielką i inne. To przyjemna trasa na popołudniowy spacer, choć nie wszędzie prowadzi utwardzona droga.

Informacje praktyczne – dojazd, ceny, godziny

Zbiornik Łąka znajduje się przy ulicy Piotra Skargi 44 w miejscowości Łąka, gmina Pszczyna. Dojazd jest prosty – w okolicy przebiegają dwie popularne drogi krajowe (DK1 i DK81) oraz prostopadłe do nich drogi wojewódzkie 933 i 939, które prowadzą w okolice zbiornika.

Dla podróżujących pociągiem – dworzec kolejowy w Pszczynie oddalony jest od zbiornika o niecałe 5 kilometrów. Stamtąd można dojechać rowerem lub skorzystać z lokalnego transportu.

Sezon kąpielowy trwa standardowo od końca czerwca do końca sierpnia. Kąpielisko jest strzeżone w godzinach otwarcia ośrodka. Kontakt z organizatorem – Miejskim Ośrodkiem Rekreacji i Sportu w Pszczynie – możliwy jest pod numerem telefonu 664 748 104 lub 32 210 38 77, a także mailowo: [email protected].

Przy ośrodku znajduje się parking, co ułatwia dojazd samochodem. Wstęp na kąpielisko jest płatny w sezonie – aktualne ceny najlepiej sprawdzić bezpośrednio w ośrodku lub na stronie miasta Pszczyna. Pole namiotowo-kamperowe pozwala na dłuższy pobyt, choć warto wcześniej potwierdzić dostępność miejsc.

Warto zarezerwować na wizytę co najmniej pół dnia, jeśli planujemy tylko kąpiel i plażowanie. Dla tych, którzy chcą obejść zbiornik lub aktywnie spędzić czas na sportach wodnych, lepiej przeznaczyć cały dzień. Rowerzyści mogą połączyć wizytę z trasą przez Pszczynę i zwiedzeniem innych atrakcji miasta, jak Zamek Pszczyński czy Zagroda Żubrów, które znajdują się w niewielkiej odległości.

Zbiornik zasilany jest głównie wodami Pszczynki, a na jego zlewni dominują niewielkie miejscowości, w tym Osiny, Suszec, Kryry, Pawłowice oraz północna część Jastrzębia Zdroju, gdzie znajdują się źródła rzeki.

Zalew Łąka to propozycja dla tych, którzy szukają miejsca bez wielkomiejskiego zgiełku, z podstawową infrastrukturą i możliwością spędzenia czasu na świeżym powietrzu. Nie jest to kurortowa plaża z luksusami, ale właśnie w tej prostocie tkwi jej urok – zwykły zbiornik przeciwpowodziowy, który latem służy lokalnej społeczności i turystom jako miejsce odpoczynku nad wodą.